Το “λάθος” του ΔΝΤ, οι ευθύνες και ο “τρίτος δρόμος”

Δημοσιεύτηκε στο Capital στις 27 Αυγούστου 2013

Δεν φταίει ο κακός υπολογισμός του πολλαπλασιαστή αλλά η υπερεκτίμηση του δυνητικού ΑΕΠ (potential output). Τόσο απλά παρουσιάστηκε από μερίδα του τύπου η άσκηση στελεχών του ΟΟΣΑ που καταπιάστηκαν με τη διερεύνηση των αιτίων της απόκλισης των εκτιμήσεων του οργανισμού και της τρόικας, με τις πραγματικές διαστάσεις της πορείας της ελληνικής οικονομίας υπό την καθοδήγηση τους.

Συνεπώς, δεν είναι η διάχυση των συνεπειών της παρατεταμένης δημοσιονομικής εξυγίανσης στην οικονομία το πρόβλημα όσο το γεγονός ότι έχουν καθιζάνει οι παραγωγικές δυνατότητες της οικονομίας. Το ζητούμενο: οι παράγοντες που οδήγησαν στην έκταση και την παράταση της ύφεσης. Η άσκηση που υπέβαλαν στη μελέτη τους: αυτή των προσομοιώσεων και αλλεπάλληλων προσεγγίσεων με διαφοροποιούμενους συντελεστές τον δημοσιονομικό πολλαπλασιαστή αλλά και την δυνητική παραγωγή της ελληνικής οικονομίας. Continue reading

Τζετ + πελατειακός καπιταλισμός (from “Greekipedia”)

Δημοσιεύτηκε στη Μεταρρύθμιση στις 23 Αυγούστου 2013

Στον πελατειακό καπιταλισμό, η βασική οικονομική, κοινωνική και πολιτική σχέση, είναι η πελατειακή εξάρτηση. Το «δέσιμο» με ανταλλαγές και εξυπηρετήσεις. Στον πελατειακό καπιταλισμό, αυτό που μετράει είναι η «φιλική» διεκπεραίωση των αναγκών, που κατοχυρώνει την ένταξη στον μηχανισμό αλληλεγγύης και υποστήριξης στη δουλειά, στην εκπαίδευση, στην υγεία, την οικονομία ή την πολιτική. Είναι ο ημετερισμός, ο φαβοριτισμός, το ρουσφέτι. Δεν μετράει ποιος είσαι, πόσο καλός είσαι, τι λες, τι έχεις κάνει, τι προσφέρεις, τι προσθέτεις. Μετράει η συνεισφορά σου στο σύστημα εξάρτησης της παρέας των «πελατών». Φυσικό επακόλουθο ότι στον πελατειακό καπιταλισμό, η αντίθεση είναι μεταξύ αυτών που είναι στον μηχανισμό, με αυτούς που είναι από έξω. Continue reading

Η ανεργία ως αποδέλοιπο

Δημοσιεύτηκε στο Έθνος στις 22 Αυγούστου 2013

Ανεργία στο 27% με ισχυρές ανοδικές τάσεις, ανεργία των νέων στο 65% και μακροχρόνια ανεργία πάνω από 15% δεν συνθέτουν έναν αναστρέψιμο συνδυασμό στην αγορά εργασίας. Η μείωση των εισοδημάτων και η συνεπαγόμενη αύξηση των απασχολούμενων με την προσέλευση προς εργασία νέων κοινωνικών ομάδων που δεν τα βγάζουν πλέον πέρα, οι διαρθρωτικές ανεπάρκειες στην εκπαίδευση και την κατάρτιση του εργατικού δυναμικού που δυσχεραίνουν την εξεύρεση εργασίας όσο και ο περιορισμένος ρυθμός δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας λόγω των αναπτυξιακών αγκυλώσεων της παραγωγικής δομής της οικονομίας, είναι συνιστώσες του προβλήματος. Continue reading

Σημείωμα-αφιέρωση για την «πολυσυζητημένη» επέτειο του ΠΑΣΟΚ

Ήρθε η ώρα που εισπράττουμε τους φόβους μας… για όλα αυτά που δεν λύθηκαν όπως έπρεπε τότε. Και άντε να εξηγήσεις τους φόβους και τις ανολοκλήρωτες διαφορές στα νέα παιδιά…
Το λοιπό, το αφιερώνω στους κλητούς και τους παράκλητους της επετείου της 3ης του Σεπτέμβρη και σε όσους θα παρασταθούν για να μοιραστούν έστω για λίγο τις ενοχές για τους φόβους που προκάλεσαν…. και προκαλούν…

«Φοβᾶμαι…
Φοβᾶμαι τοὺς ἀνθρώπους ποὺ ἑφτὰ χρόνια ἔκαναν πὼς δὲν εἶχαν πάρει χαμπάρι
καὶ μία ὡραία πρωία μεσοῦντος κάποιου Ἰουλίου
βγῆκαν στὶς πλατεῖες μὲ σημαιάκια κραυγάζοντας «δῶστε τὴ χούντα στὸ λαό».

Φοβᾶμαι τοὺς ἀνθρώπους ποὺ μὲ καταλερωμένη τὴ φωλιὰ
πασχίζουν τώρα νὰ βροῦν λεκέδες στὴ δική σου.

Φοβᾶμαι τοὺς ἀνθρώπους ποὺ σοῦ κλείναν τὴν πόρτα
μὴν τυχὸν καὶ τοὺς δώσεις κουπόνια καὶ τώρα
τοὺς βλέπεις στὸ Πολυτεχνεῖο νὰ καταθέτουν γαρίφαλα καὶ νὰ δακρύζουν.

Φοβᾶμαι τοὺς ἀνθρώπους ποὺ γέμιζαν τὶς ταβέρνες
καὶ τὰ σπάζαν στὰ μπουζούκια κάθε βράδυ καὶ τώρα τὰ ξανασπάζουν
ὅταν τοὺς πιάνει τὸ μεράκι τῆς Φαραντούρη καὶ ἔχουν καὶ «ἀπόψεις».

Φοβᾶμαι τοὺς ἀνθρώπους ποὺ ἄλλαζαν πεζοδρόμιο ὅταν σὲ συναντοῦσαν
καὶ τώρα σὲ λοιδοροῦν γιατὶ, λέει, δὲν βαδίζεις ἴσιο δρόμο.

Φοβᾶμαι, φοβᾶμαι πολλοὺς ἀνθρώπους.

Φέτος φοβήθηκα ἀκόμη περισσότερο.»

Νοέμβρης 1983

Μανόλης Αναγνωστάκης.

Η «Ελιά», ο «συστημισμός» και η μεταρρύθμιση

Δημοσιεύτηκε στη Μεταρρύθμιση στις 10 Αυγουστου 2013

Ποια είναι επιτέλους η κυρίαρχη αντίθεση σε αυτόν τον τόπο; Είναι κομματική και συγκροτείται από την πάλη μεταξύ των κομμάτων; Γιατί τότε θα πρέπει να διαλέξουμε χώρο ταύτισης-εκπροσώπησης και να παραδοθούμε στην πελατειακή δημοκρατία των Καραμανλή – Παπανδρέου, ή των Σαμαρά – Τσίπρα. Σε αυτό το πλαίσιο, οι μικρο-ομάδες εμφιλοχωρούν είτε ως «ιδιαίτερες» συναθροίσεις (ΠΑΣΟΚ, ΔΗΜΑΡ κ.λπ.), είτε ως οργανωμένο περιθώριο (ΧΑ, ΑΝΤΑΡΣΥΑ, κ.λπ.), που και στις δύο περιπτώσεις η ιστορία μάς έχει δείξει ότι εξαρτώνται από τη δυνατότητα της κρατικής μηχανής να τις αποδυναμώσει με δομές αυταρχισμού ή συνεργασίας ή απλές (αντι)παροχές. Αν όμως η αντίθεση είναι κοινωνική, οικονομική, πολιτική και εν τέλει ιδεολογική, τότε πρέπει να ψαχτούμε λίγο παραπάνω. Στην Ελλάδα, τα χρόνια μετά την μεταπολίτευση εξελίχθηκαν στο πλαίσιο ενός ισχυρού «συστημισμού». Κοινωνικοί-οικονομικοί και πολιτικοί φορείς και θεσμοί, ουδέποτε αμφισβήτησαν σοβαρά την αναπαραγωγή του πελατειακού πολιτικού συστήματος, καθώς μέσα από αυτό είχαν τη δυνατότητα να τροφοδοτούν τα συμφέροντά τους σε μια ιδιότυπη οικονομία των ολιγοπωλιακών αγορών, των κλειστών επαγγελμάτων, των συντεχνιών, του πολιτικού-κομματικού και εν τέλει του κρατικού παρεμβατισμού. Η ευρεία χρηματοδότηση του συστήματος, ιδιαίτερα μετά την ένταξή μας στην ΕΕ, την παγκοσμιοποίηση, αλλά και την γιγάντωση ενός εθνικού τραπεζικού ολιγοπωλίου, εξασφάλιζε την ισορροπία της κοινωνίας με τη συγκρότηση μιας ισχυρής και ευρείας μεσαίας τάξης, που ετροφοδοτείτο από την ιδεολογία του καταναλωτισμού και εδραζόταν κυρίως στον τομέα των υπηρεσιών. Continue reading