Γιατί πολλές μικρές ιδιωτικές τράπεζες Πηγή:www.capital.gr

Δημοσιεύτηκε στο Capital, 27.11.2013

Σύγχρονη οικονομία στο πλαίσιο της ΕΕ και του ΟΟΣΑ με 4 συστημικές τράπεζες, και 14 μη συστημικές (13 εκ των οποίων συνεταιριστικές) εθνικής προέλευσης αποτελεί μοναδική ιδιαιτερότητα που προσομοιάζει μόνο με αυτή της Ιρλανδίας. Οι συνέπειες αυτής της διάρθρωσης στο σύνολο της οικονομίας δεν έχουν προσδιορισθεί και εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τη θέληση της κυβέρνησης που κατέχει την πλειοψηφία των μετοχών των τραπεζών να τις κατευθύνει εδραιώνοντας πρακτικές. Ωστόσο, η ιστορική όσο και σύγχρονη ολιγοπωλιακή συμπεριφορά του ελληνικού τραπεζικού συστήματος και η μακροχρόνια ισορροπία του σε υψηλά επιτόκια και μεγάλα περιθώρια κέρδους δεν προοιωνίζουν θετικές εξελίξεις. Βαδίζουμε σε αχαρτογράφητες περιοχές με βεβαρημένο παρελθόν, ενώ η εκτίμηση των προοπτικών βάσει αντίστοιχων περιπτώσεων από την ακαδημαϊκή έρευνα είναι εξίσου δυσοίωνη.

Ειδικότερα η συγκριτική μελέτη μεταξύ τραπεζικών συστημάτων ολιγοπωλιακών (όπως το ελληνικό), και μη, έχει συμπεράνει ότι η ολιγοπωλιακή οργάνωση των χρηματοπιστωτικών αγορών οδηγεί:

* σε υψηλότερο κόστος χρήματος,

* δυσχέρεια πρόσβασης σε χρηματοδότηση ιδιαίτερα των μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων και άρα προτιμησιακή υποστήριξη των μεγάλων επιχειρήσεων και ενίσχυση της ολιγοπωλιακής δομής των επιμέρους αγορώνκαι της οικονομίας,

* περιορισμένη λειτουργία των κανόνων του ελεύθερου ανταγωνισμού με εναρμόνιση πρακτικών μεταξύ των τραπεζών και προσπάθεια χειραγώγησης της χρηματοδοτικής και καταθετικής αγοράς.

Επιπλέον, και μόνη η ονομασία «συστημικές τράπεζες» αναδεικνύει την άμεση συσχέτιση της πορείας των τραπεζών με την εθνική οικονομία και τη δυνατότητα διάχυσης των κινδύνων που αντιμετωπίζουν στην ευρύτερη παραγωγική δραστηριότητα της χώρας. Το χειρότερο στην ελληνική περίπτωση είναι ότι με το υφιστάμενο καθεστώς όπως προσδιορίζεται από την Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ), η ελληνική οικονομία εγκλωβίζεται στο ολιγοπωλιακό καθεστώς των συστημικών τραπεζών καθώς ουσιαστικά απαγορεύεται η δημιουργία ιδιωτικών τραπεζών με τη μορφή Ανώνυμης Εταιρείας τοπικής και περιφερειακής εμβέλειας. Χαρακτηριστικά, το κανονιστικό πλαίσιο (Πράξη Διοικητή ΤτΕ 2471, 10.4.2001), επιτρέπει τη δημιουργία ιδιωτικής τράπεζας αποκλειστικά και μόνο εάν έχει συγκεντρωθεί το ποσό των 18 εκατ. ευρώ. Αντίθετα επιτρέπεται η δημιουργία συνεταιριστικών σχημάτων σε τοπικό εάν έχει συγκεντρωθεί το ποσό των 6 εκατ. ευρώ, περιφερειακό εάν έχουν συγκεντρωθεί 10 εκατ. ευρώ και εθνικό με 18 εκατ. ευρώ. Όμως η μη πρόβλεψη διαβάθμισης των ελάχιστων κεφαλαίων για ίδρυση ιδιωτικής τράπεζας τοπικής ή περιφερειακής εμβέλειας, δημιουργεί έμμεσα αλλά σαφή εμπόδια εισόδου, αντίκειται στον ελεύθερο ανταγωνισμό και καταλήγει στην αναπαραγωγή του στρεβλού ολιγοπωλιακού τραπεζικού συστήματος. Μόνο που η στρεβλότητα του τραπεζικού συστήματος έχει σημαντικότατες συνέπειες στη διάρθρωση της ελληνικής οικονομίας και στο πολυδιαφημιζόμενο και ζητούμενο νέο παραγωγικό μοντέλο καθώς το εγκλωβίζει στο πλαίσιο χρηματοδότησης από ένα ανέπαφο ολιγοπώλιο τραπεζών που σαφέστατα θα διεκδικήσουν τη χρηματοδότηση αντίστοιχα ολιγοπωλιακών σχημάτων σε κάθε κλάδο και επιχειρηματική αγορά. Αντίθετα, η ύπαρξη πολλών τραπεζών εξασφαλίζει όρους ανταγωνιστικής λειτουργίας και άρα φθηνότερο και πιο εύκολα προσβάσιμο χρήμα. Ιδιαίτερα όταν οι «πολλές» τράπεζες επικεντρώνουν το ενδιαφέρον και τις δραστηριότητες τους σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο, με υγιή επιχειρηματικά κριτήρια μεγιστοποίησης των κερδών τους, δίχως πελατειακεές πολιτικές παρεμβάσεις και εξαρτήσεις –όπως για παράδειγμα στην περίπτωση των συνεταιριστικών τραπεζών.

Προϋπόθεση για αυτό είναι βέβαια η σωστή λειτουργία των εποπτικών αρχών κατά τα πρότυπα της Κεντρικής Τράπεζας των ΗΠΑ όπου η παραβίαση σημαντικών κανόνων ισοδυναμεί με την αυτόματη αφαίρεση της άδειας λειτουργίας της τράπεζας με την παράλληλη μεταφορά όλων των δανείων σε άλλες τράπεζες παράλληλα με την πλήρη κατοχύρωση των καταθετών για καταθέσεις έως το μέγιστο όριο ($180.000). Μια τέτοια διάρθρωση πολλών τραπεζών υπό ισχυρή και ανεξάρτητη εποπτεία θα συμβάλει στην αποκέντρωση των καταθέσεων σε όλα τα τραπεζικά ιδρύματα εξισορροπώντας σε μεγάλο βαθμό και τις χρηματοδοτικές δυνατότητες τους. Το γεγονός αυτό θα περιόριζε άμεσα τον κίνδυνο της «συτημικότητας» των «συστημικών» τραπεζών και θα λειτουργούσε ως ανάχωμα στη δημιουργία νέων. Επιπλέον, θα μείωνε και την δυνατότητα συσχέτισης της λειτουργίας των τραπεζών με το κράτος καθώς θα περιόριζε τησυγκέντρωση των καταθέσεων σε λίγες τράπεζες και έτσι και το κίνητρο της κυβέρνησης να προστρέχει σε αυτές για τη χρηματοδότηση του, μέσω πελατειακών πολιτικών σχέσεων με τις τραπεζικές διοικήσεις. Πολύ περισσότερο η λειτουργία πολλών μικρών και μεσαίων ιδιωτικών τραπεζών και η άμεση συσχέτιση τους με τις τοπικές δραστηριότητες και κοινωνίες, δίνει τη δυνατότητα χρηματοδοτικής στήριξης μικρών, μικρομεσαίων και μεσαίων επιχειρήσεων με κριτήρια που επιτρέπουν την ανάληψη υψηλότερων κινδύνων, τηχρηματοδότηση καινοτομικών και νέων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, ωστόσο με άμεση γνώση της τοπικής αγοράς και μικρότερο κίνδυνο όσον αφορά την γνώση της πραγματικής δυνατότητας του επιχειρηματικού σχήματος να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις υλοποίησης του επιχειρηματικού πλάνου καινοτομίας. Το γεγονός αυτό αναμένεται να αναζωογονήσει τη μεσαία επιχειρηματικότητα, να στηρίξει και να διευρύνει τη μεσαία τάξη και κυρίως να αναζωογονήσει τις τοπικές οικονομίες.

Τέλος, η διευθέτηση του κανονιστικού πλαισίου που θα επιτρέπει τη δημιουργία ιδιωτικών τοπικών και περιφερειακών τραπεζών όπου με βάση τον ανάλογο νόμο για τις συνεταιριστικές τράπεζες απαιτούνται 6 και 10 εκατ. ευρώ αντίστοιχα, θα αποτελέσει ένα σημαντικό κίνητρο κινητικότητας μεσαίου ύψους κεφαλαίων που θα αναζητήσουν να εκμεταλλευτούν τις αποδόσεις της επένδυσης για τη δημιουργία μιας τράπεζας. Επιπλέον, θα αναπτύξει θέσεις και ευκαιρίες απασχόλησης στο χρηματοπιστωτικό κλάδο που λόγω των επικείμενων απολύσεων και αναδιαρθρώσεων των συστημικών τραπεζών , αναμένεται να παράξει μεγάλο αριθμό ανέργων με ικανά προσόντα.

Πηγή:www.capital.gr

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s